31 aug 2018

Klimaatkroniek 1

Waarom was de zomer van 2018 zo uitzonderlijk heet en droog? Is dit een gevolg van de klimaatverandering?

 

1) Het weer in West-Europa wordt in belangrijke mate bepaald door de straalstroom, een band van snelle wind die beweegt op zo’n 10 km hoogte. Bevindt de straalstroom zich ten noorden van ons, dan krijgen we warme lucht uit het zuiden, bevindt de straalstroom zich ten zuiden van ons, dan is het hier wat kouder. Als hij boven ons hoofd hangt is het tijd voor de paraplu. Deze zomer zat de straalstroom een aantal weken als het ware geblokkeerd ver ten noorden van ons, met een lange periode  van warm en droog weer tot gevolg.

2) Het droge, zonnige weer versterkt zichzelf. Naarmate bodems uitdrogen, neemt de verdamping van bodemvocht en transpiratie door planten af. Dit betekent enerzijds een afname van het koelend vermogen (energie gebruikt voor verdamping warmt het oppervlak niet op) en anderzijds een onderdrukking van de wolkenvorming. Op die manier wordt het vaak alsmaar warmer naargelang een droogte langer duurt.

3) KLIMAATVERANDERING? Het werd al lang voorspeld dat hittegolven en droogtes in frequentie en intensiteit zouden toenemen als gevolg van klimaatverandering. Als de gemiddelde temperatuur stijgt, stijgt logischerwijze de kans op een hittegolf. Maar er is veel meer aan de hand, en ook hier is een belangrijke rol weggelegd voor de straalstroom. De snelheid van de straalstroom hangt af van het temperatuurverschil tussen Noordpool en evenaar. Hoe groter het verschil in temperatuur, hoe sneller en rechter de straalstroom beweegt. Omdat de aarde in het noordpoolgebied sneller opwarmt dan in de tropen, daalt het temperatuurverschil tussen beide. De straalstroom zwakt af, hij begint meer te meanderen, en blijft ook vaak langer boven dezelfde plaats hangen en blokkeert als het ware. We krijgen dus langere periodes met hetzelfde weer, en dit houdt dus ook in dat wij in de zomer vaker te maken krijgen met een hittegolf, die bovendien ook nog eens langer kan duren.

4) Langere warme en droge periodes behoren dus tot de verwachte gevolgen van klimaatverandering. Een heel recente analyse van het World Weather Attribution netwerk, stelt dat de kans op een droge en warme periode zoals deze zomer bij ons al meer dan dubbel zo groot geworden is door het veranderende klimaat.

 

        

 

 

 

 

 

Vergelijking van de gemiddelde temperatuur in juli 1976 (links) en juli 2018 (rechts). 
De omvang van de hittegolf is duidelijk veel groter voor 2018 dan voor 1976...

 

Bron: https://globalchangeecology.blog/

 

Volgende week Aflevering 2

Wat kan ik allemaal doen met regenwater en waarom zou ik dat doen?